Month: July 2014

Các nguyên tắc ăn dặm cho bé bú mẹ

“CON SỐ THẦN KỲ” VÀ KHẢ NĂNG DUY TRÌ SẢN XUẤT SỮA MẸ LÂU DÀI

Trong bài “NHỮNG ĐIỀU CHƯA BIẾT VỀ CỬ BÚ ĐÊM” chúng ta có nghe nhắc đến 1 khái niệm gọi là “CON SỐ THẦN KỲ”.
Các Mẹ Sữa có còn nhớ “CON SỐ THẦN KỲ” này có ý nghĩa gì không?

Nhiều bà mẹ đi làm lại, hoặc khi bé đã bắt đầu ăn dặm, cảm thấy lúng túng trong việc tiếp tục duy trì lượng sữa mẹ lâu dài. Do đó, trong thực tế, nếu không hiểu đúng thì việc duy trì nguồn sữa mẹ lâu dài không phải luôn luôn dễ dàng nếu họ không hiểu các yếu tố cơ bản nào ảnh hưởng đến cơ chế sản xuất và ổn định lượng sữa đó.

Chắc các bạn còn nhờ bài viết 2 cơ chế sản xuất sữa của betibuti, rất căn bản, lượng sữa mẹ duy trì nhờ cơ chế bú / hút tại chổ (dĩ nhiên là hocmon luôn luôn là điều kiện cần)

1- Dung lượng lưu trữ sữa của mỗi bầu vú:

Đây là dung lượng sữa trong bầu vú ở thời điểm vú căng đầy nhất. Dung lượng này khác nhau ở mỗi bà mẹ và ngay cả mỗi bầu vú.

Tuy nhiên, cần CHÚ Ý điều này không ảnh hưởng đến tổng lượng sữa sx mỗi ngày (24h) để đáp ứng nhu cầu của bé. Chứ k phải ngực nhỏ thì không thể đủ sữa để nuôi con sữa mẹ hoàn toàn.
vd tổng lượng sữa tương đương thu được ở các bầu vú có dung tích chứa khác nhau. 12 lần x 60ml = 10 lần x 70ml = 9 lần x 80 ml = 8 lần x 90ml = 7 lần x 100ml = 6 lần x 120ml

Khi bầu vú đầy, cơ thể người mẹ sẽ nhận tín hiểu đã đủ và sẽ ngưng sản xuất sữa, và khi bầu vú càng trống thì tốc độ sản xuất sữa càng nhanh. Như vậy mỗi cơ thể bà mẹ sẽ có một con số lần bú/ hút khác nhau. Chính vì thế mà WHO và UNICEF bảo cho con bú trực tiếp và theo nhu cầu. Vì con sẽ tự biết khi nào cần bú lại để thu được đủ lượng sữa mà cơ thể bé cần.

2- Các “con số kỳ diệu” không ai giống ai – hãy hiểu cơ thể của chính mình:

Như thế tuỳ theo dung lượng của bầu vú, và số lần bú hút TỐI THIỂU ở mỗi bà mẹ (có thể mỗi bầu vú, nếu dung tích khác hẳn nhau) để duy trì cơ chế tạo sữa lâu dài là khác nhau. Có người chỉ cần 4-5 cữ bú hút tổng cộng trong 1 ngày, có người phải cần tối thiểu 9-10 cữ/ ngày. Người mẹ phải tự hiểu cơ thể mình và cảm nhận được “con số kỳ diệu” này đối với mình (hay đối với mỗi bầu vú. Khi số cữ bú hút trong ngày xuống thấp hơn con số này, cơ thể sẽ sx giảm sữa rõ rệt, và gần như cơ thể hiểu là “cơ chế cai sữa có thể đang khởi động, vì bé không còn cần bú nữa”. Do đó, nếu bạn k muốn cai sữa, thì bạn cần biết con số kỳ diệu này của mình, và đừng giảm số cữ bú hút xuống thấp hơn con số đó.

3- Số cữ vắt sữa trong ngày (khi đi làm lại) và cữ bú đêm:

Nhiều bà mẹ chia sẻ kinh nghiệm cho nhau về số cữ bú hút trong ngày, và nhiều người áp dụng cho con ngủ qua đêm từ 4 tháng, mà không có ý thức rõ ràng về “con số kỳ diệu” và rằng con số này khác nhau ở mỗi người, không thể chia sẻ lịch bú hút của mình cho người khác được.

Việc phải đi làm ban ngày và nhiều hạn chế về thời gian, địa điểm kín đáo, thuận tiện để hút sữa có giới hạn, nên nhiều bà mẹ chỉ vắt sữa được 1 lần trong ngày, hoặc tốt hơn là được 2 lần. Cộng với cho con bú một lần trước khi đi làm và một lần sau khi vừa đi làm về. Đối với bà mẹ có “con số kỳ diệu” thấp nhất ở mức số 4 (có nghĩa là tổng lượng sữa sẽ k bị giảm v 4 cử bú/hút mỗi ngày) họ có thể cho con ngủ qua đêm không bú. Tuy nhiên, đối với những bà mẹ có “con số kỳ diệu” >5 thì những cử bú đêm là vô cùng quan trọng để đảm bảo số lần bú/hút và lượng hocmon tạo sữa được duy trì tốt.

Các bố mẹ đọc các bài giấc ngủ của bé để hiểu thêm về các lợi ích khác của các cữ bú đêm và giải toả nhiều NGỘ NHẬN khá phổ biến quanh việc bé không nên bú đêm ngoài 4 tháng hay 6kg.

Đối với một số bầu vú, khi đạt được con số kỳ diệu thậm chí có thể cách cữ >6h, thậm chí >8g, bầu vú đó vẫn không bị giảm sữa.

4- Luật lao động và tận dụng thời gian sau thai sản:

Luật LĐ VN cho phép bà mẹ nghỉ thai sản 6 tháng và sau đó là được giảm 1 giờ làm việc để nuôi con, cả hai quyền lợi này là áp dụng ưu đãi cho việc nuôi con sữa mẹ, để đảm bảo cho con có thể được nuôi smht trong 6 tháng đầu, và mẹ có thời gian bơm hút sữa ít 2 lần một ngày, khi đi làm trở lại. Các mẹ nên thẳng thắn thảo luận nhu cầu này với sếp, nhân sự và tìm ra giải pháp sáng tạo nhất để bơm hút sữa đầy đủ trong ngày.

Ngày nay, một số công ty đã được vận động xây dựng cơ sở phòng hút trữ sữa cho công nhân và nhân viên, tuy nhiên không phải các bà mẹ nào cũng đang tận dụng các tiện ích này, vì chưa quen, hoặc chưa tìm hiểu rỏ quyền lợi của mình nên vẫn ái ngại vì “cứ đi hút sữa trong giờ làm việc.” Ngược lại, mọi người nên chủ động và mạnh dạn với quyền lợi được chính sách nhà nước hỗ trợ và khuyến khích như thế này.

Các mẹ cũng đọc thêm các bài về pp trữ sữa để yên tâm thực hành hợp lý, xoá bỏ ngộ nhận rằng sữa mẹ trữ dễ hỏng, mất chất, v.v.

5- Ưu tiên “bú” hơn “ăn”:

Nhiều ông bà bố mẹ sai lầm khi ưu tiên ăn hơn bú. Luôn cố cho bé ăn thật nhiều, và sau khi ăn mới cho bé bú thêm.

Trong năm đầu đời sữa mẹ vẫn là dinh dưỡng chính của bé. Đến 12 tháng, sữa mẹ vẫn chiếm 1/2 dinh dưỡng của bé và đến 2 năm sữa mẹ vẫn chiếm 1/3 dinh dưỡng của bé.

Thật ra, đối với bé vẫn còn sữa mẹ dồi dào, bé nên được bú mẹ no trước khi ăn. Cách này giúp bé bú mẹ nhiệt tình và kích thích cơ thể mẹ vẫn tạo sữa tốt và dễ dàng duy trì lâu dài.

Các bố mẹ tham khảo thêm bài Ăn dặm cho bé bú mẹ – Phần 1 để hiểu thêm về 9 nguyên tắc ăn dặm theo WHO, để áp dụng cho đúng và vẫn luôn ưu tiên cho dinh dưỡng chính là sữa mẹ.

Các bố mẹ cũng nên tham khảo thêm bài Chất lượng sm và dinh dưỡng bà mẹ cho con bú để hiểu, sữa mẹ không mất chất chỉ còn nước lã sau 6 tháng, như tin đồn thất thiệt nhe!

Chúc các mẹ nuôi con sữa mẹ thành công!

Bí kíp tăng khả năng sinh con gái

Ăn nhiều thực phẩm chứa nhiều canxi như sữa, phô mai, sữa chua, đậu phụ, rau bina, bột yến mạch và magie như các loại ngũ cốc, các loại đậu, thực phẩm màu xanh lá.

Tránh những thực phẩm giàu kali và natri như: Cá, quả ô liu, xúc xích, khoai tây, pho mát, bánh mì, đồ ngọt.

Nên ăn nhiều trái cây, yaourt, uống nhiều sữa…giúp gia tăng acid, tạo môi trường thích hợp cho sự tồn tại của tinh trùng X.

Hấp thụ ít calorie. Các chuyên gia của Đại học Exeter (Anh) phát hiện phụ nữ hấp thụ ít calorie trong thời điểm thụ thai có khuynh hướng đậu thai con gái cao hơn rất nhiều. Như vậy vào thời điểm quan trọng, các mẹ nên hy sinh bớt một số phần ăn có nhiều calorie nhé.

Giao hợp 2 ngày trước khi rụng trứng: trước khi rụng trứng độ axit trong âm đạo rất mạnh, tỷ lệ tinh trùng Y còn sống đến ngày rụng trứng rất thấp, vì thế cơ hội tinh trùng X thụ tinh càng cao.

Trong vòng một tuần sau khi thụ tinh phải kiêng không quan hệ tình dục. Nếu tiến hành giao hợp 2 -3 ngày trước khi rụng trứng mà chưa thụ tinh được thì khi giao hợp vào ngày rụng trứng sẽ tạo điều kiện cho tinh trùng Y hoạt động mạnh và nhanh. Vì vậy phải kiêng không quan hệ trong vòng một tuần.

Tư thế khi 2 vợ chồng quan hệ. Do tinh trùng Y bơi nhanh hơn X, nên trong chuyện vợ chồng các mẹ nên tránh những tư thế có thể khiến tinh trùng Y rút ngắn thời gian bơi đến trứng nhất.

Trong lúc quan hệ, bạn nên để chồng nằm trên, tinh trùng Y khỏe, bơi nhanh nhưng mau chết sẽ không kịp vào tới trứng, còn tinh trùng X yếu nhưng sống lâu hơn tinh trùng Y, sẽ trụ được tới lúc gặp trứng. Đồng thời, môi trường âm đạo axit trong âm đạo sẽ tiêu diệt bớt tinh trùng Y trước khi đi vào trứng. Nên khả năng cao tinh trùng X sẽ gặp trứng và chị em sẽ có được bé gái.

6 màu nước tiểu của bé và những cảnh báo

Nhiều người không biết rằng, nước tiểu của bé có thể nói lên hiện trạng sức khỏe của con mình ra sao. Lượng nước tiểu trong ngày phụ thuộc nhiều vào lượng nước bé uống và lượng mồ hôi bé tiết ra. Trung bình mỗi ngày bé đi tiểu khoảng 5 – 6 lần là bình thường. Chúng ta thường thấy nước tiểu của bé có sự thay đổi về màu sắc và đó chính là những dấu hiệu cảnh báo về sức khỏe.

Nước tiểu màu vàng nhạt.

Nước tiểu thường có màu vàng trong, giống như nước trà xanh pha lần đầu. Đây là một trong những biểu hiện cho biết cơ thể trẻ hoàn toàn khỏe mạnh.

Nước tiểu màu trắng trong.

Đây là dấu hiệu cho thấy trẻ bị thừa nước, nên cần giảm lượng nước uống mỗi ngày cho bé. Nếu trẻ bị thừa nước, thận sẽ làm việc quá sức, thậm chí dẫn đến chức năng thải lọc của thận. Khi ấy, thận có thể thải các chất đã được chuyển hóa và các dưỡng chất, các nguyên tố vi lượng có lợi khác.

Nước tiểu màu vàng sẫm.

Đây là biểu hiện của cơ thể bị thiếu nước. Màu nước tiểu càng đậm thì tỉ lệ thiếu nước càng cao. Nước tiểu vàng sẫm còn có thể do ảnh hưởng bởi các loại thuốc bé uống trực tiếp hoặc mẹ uống rồi cho con bú hay mẹ dùng thức ăn có quá nhiều chất phụ gia màu vàng. Ngoài ra nó cũng cảnh báo là trẻ đang bị viêm đường tiết niệu, nhất là khi trẻ bị sốt theo cơn và kéo dài. Lúc này bạn cần cho uống nhiều nước hơn bình thường để giúp trẻ bù nước.

Nước tiểu có màu như trà đặc.

Đây là dấu hiệu không bình thường về sức khỏe của bé. Con bạn có thể bị thiếu rất nhiều nước, bị viêm nhiễm hoặc đang mắc một số bệnh như: viêm gan, viêm túi mật, sỏi thận … Nếu hiện tượng này diễn ra trong thời gian dài, mẹ cần cho bé đi khám để tìm nguyên nhân và điều trị kịp thời.

Nước tiểu có màu đỏ.

Trước tiên, nên kiểm tra lại xem có cho trẻ ăn những thực phẩm màu đỏ, hồng hoặc những thứ có phẩm màu nhân tạo hay không. Nếu không phải nguyên nhân này, bạn cần cho bé đi khám ngay. Bởi có thể có máu trong nước tiểu, do thận có vấn đề (viêm thận, ngoại khoa thận … ), bị nhiễm trùng bọng đái hoặc bị ảnh hưởng các loại thuốc.

Nước tiểu đục giống nước vo gạo.

Có thể, trẻ bị vi khuẩn hoặc virus xâm nhập và gây tổn thương, gây bệnh bên trong đường tiết niệu, khiến nước tiểu chuyển sang màu đục, hoặc cũng có nhiều khả năng trẻ bị tiêu dưỡng chấp. Bạn cần cho con đi khám và làm xét nghiệm nước tiểu để tìm hiểu nguyên nhân và tình trạng sức khỏe của bé.

Nguồn: http://www.ebe.vn/

Đổ mồ hôi ở trẻ

Q: Con của tôi được 1 tháng tuổi, cháu hay vặn vẹo người, hay đổ mồ hôi đầu, tối ngủ hay bị giật mình thức giấc khóc, lại hay bị trớ sữa sau khi bú. Như vậy cháu có bình thường không, cháu có bị thiếu can-xi không? Cháu vẫn bú sữa mẹ tốt, thỉnh thoảng có bú dặm thêm sữa bình. Bé lên cân và tăng chiều dài lẫn vòng đầu tốt khi đi khám định kỳ.

giac-ngu-cua-be-ngaykhit-mui-1

A: Đây là câu hỏi rất thường gặp; có thể nói là gần như tất cả các bà mẹ nào có con ở lứa tuổi sơ sinh đều thắc mắc như vậy, và thường họ không được giải thích kỹ càng hoặc thậm chí có khi được giải thích không chính xác nguyên nhân. Tất cả những biểu hiện như bạn mô tả của bé ở tuổi này đều là bình thường. Con người sinh ra vốn không hoàn chỉnh và luôn được hoàn thiện dần về thể chất và thần kinh trong lúc lớn lên. Em bé sơ sinh nói riêng và các bé nhũ nhi (dưới 1 tuổi) nói chung được sanh ra với hệ thống thần kinh cũng như nhiều hệ thống khác như tiêu hóa chưa được hoàn thiện, và sẽ được hoàn thiện khi bé lớn dần lên. Bởi vì hệ thần kinh của bé chưa hoàn thiện nên bé sẽ có những cử động không bình thường như uốn vặn mình, hay bị giật mình chới với tay chân, có thể bị giật mình thức giấc trong lúc ngủ và khóc ré lên. Thậm chí có bé bị giật cứng người khi nghe tiếng động bất thình lình. Ngoài ra, các bé sơ sinh còn có thể có các biểu hiện khác như hay nấc cụt, rặn khi đi tiêu (có khi rặn đỏ mặt tía tai) mà phân vẫn mềm hoặc hay đánh hơi (đánh rắm). Tất cả các biểu hiện trên có thể gặp ở tất cả những trẻ dưới 3-4 tháng tuổi và là biểu hiện bình thường ở tuổi này mà không phải do thiếu can-xi như nhiều người hay nhầm tưởng, và các biểu hiện này sẽ tự hết lúc 3-4 tháng tuổi mà không cần phải uống thêm các thuốc có can-xi.
Còn việc bé hay bị ọc sữa hay trớ sữa cũng là biểu hiện bình thường ở lứa tuổi nhũ nhi. Đó là do hệ thống tiêu hóa của trẻ chưa được hoàn chỉnh, dạ dày của bé nằm thẳng đứng hơn so với lứa tuổi lớn hơn, do đó trẻ dễ bị trào sữa ngược từ dạ dày lên thực quản và trớ ra miệng. Một lần nữa, đây cũng không phải là do thiếu can-xi như một số người nhầm tưởng, và tình trạng này sẽ giảm sau khi trẻ được 6-12 tháng tuổi.
Tôi cũng hay nghe các bà mẹ than phiền rằng con của họ hay bị đổ mồ hôi đầu và cũng được chẩn đoán là hạ can-xi máu. Thật ra điều này cũng không đúng. Đa số các trẻ em đều bị đổ mồ hôi đầu. Đó là do hệ thống thần kinh giao cảm của trẻ em hoạt động mạnh hơn ở người lớn, sự chuyển hóa ở trẻ em cao hơn ở người lớn, và nhiều lý do khác nữa.
Nếu như bé được bú mẹ (tỉ lệ can-xi trong sữa mẹ là tỉ lệ tối ưu cho việc hấp thụ) và bé lên cân, tăng chiều dài và vòng đầu bình thường thì không cần lo lắng gì nhiều về tăng trưởng của bé cả. Có điều bạn nên cho bé tắm nắng mỗi ngày khoảng 15-30 phút buổi sáng hoặc có thể bổ sung Vitamin D nếu không tắm nắng để giúp cho việc hấp thu và sử dụng can-xi được tốt nhất. Các bác sĩ có thể cho bé uống Vitamin D liều cao mỗi 6 tháng hoặc bổ sung Vitamin D liều thấp mỗi ngày (trong các chế phẩm thuốc gồm nhiều loại vitamin khác nữa như vitamin A, các loại vitamin B, …). Nếu bạn đang cho bé bú sữa mẹ thì hãy tiếp tục duy trì việc nuôi con bằng sữa mẹ. Một số bà mẹ lo sợ rằng sữa mẹ không đủ chất dinh dưỡng cho bé, nhất là các chất được quảng cáo là “làm cho bé thông minh” như DHA hay “làm cho bé cao hơn”. Thực ra, tất cả các chất như DHA đều có sẵn trong sữa mẹ, và các sữa nhân tạo đều cố gắng sản xuất chế phẩm sữa càng giống sữa mẹ càng tốt mà không làm được, nhất là các sữa nhân tạo đều không thể cung cấp cho bé các kháng thể để giúp bé chống lại bệnh tật.
(Cẩm nang Y Khoa “Chat với Doctors – Victoria Healthcare)